Author: अतुला प्रणव मेहेंदळे

“आई, अहो येताय ना खाली. सगळे आलेत. आपल्या मनूच्या लग्नाच्या साड्या खरेदीचा कार्यक्रम आहे. बस्ता घेऊन बोलावलं आहे, आपल्या नेहमीच्या पद्धतीने… आणि सोनाराला पण दोन तासांनी बोलावलं आहे. ती खरेदी पण करून घेऊ. नेहमीप्रमाणे सगळं कसं तुमच्या शिस्तीत होऊदे…” सुमेधा आपल्या सासूबाईंना म्हणजेच श्रीमती शकुंतला विष्णूपंत तोरणे यांना सांगत होती. “सुमेधा, काय गं तू अशी? तुम्ही बायकांनी ना नुसती नोकरी केलीत. तू काय आणि तुझी ती सून कियारा काय… ती पण तशीच! आता तर काय ती परदेशात स्थायिक झाली आहे. त्यामुळे काही बोलायलाच नको. तिकडे काय करते कोण जाणे? तुम्ही नोकऱ्या सोडून बाकीचं काही एक केलं नाहीत. सगळं माझ्यावर टाकलं…

“नमू, अगं चल नाश्ता करून घे. तुला आवडतात ते डिंकाचे दोन लाडू आणि अळीवाची खीर केली आहे. ती पटापट संपव बघू. मला जेवण पण बनवायचं आहे आणि मग मला थोडं बाहेर जायचं आहे. बारशाची सगळी तयारी आणायची आहे. हॉल घेतला असला तरी देण्याघेण्याचं बघायला हवं बाई. आमच्या बहिणाबाईंच्या सासरच्या मंडळींनी नाव काढलं पाहिजे, छान केलं बारस माहेरच्यांनी म्हणून…” असं नमिताची बहीण मिथिला हसत हसत म्हणाली. पण नामिताचा अजिबात नूर नव्हता खायचा. ती हॉलमध्ये खेळणाऱ्या बाळाकडे एकटक बघून रडत होती. नुसतंच त्याला खेळवल्यासारखं दाखवत होती, पण आज ती मनातून खूप दुःखी होती. बारसे झाल्यावर लगेचच आठवडाभरात तिला तिच्या घरी परत जायचं…

“अरे वरुण, आई कुठेच दिसत नाहीये! कुठे गेली सकाळी सकाळी? खोलीत नाहीये… आणि इकडे पण दिसत नाहीये…” महेंद्र विचारत होता. तेवढ्यात वरुण पण चिडक्या स्वरात म्हणतो, “ओ डॅड, मला वाटलं तुम्हाला तरी माहिती असेल. म्हणून तुम्ही खोलीतून बाहेर यायची वाट बघत होतो. जाऊदे. तुम्ही नाश्ता घ्या करून. मी आत्ताच गरम करून खाऊन घेतला.” यावर महेंद्र डोळे वटारून विचारतो, “बापरे! तू केलास नाश्ता? नको मग मला.” तेवढ्यात अंगणातली फुलं गोळा करून कमलाबाई आल्या. त्याही त्यांच्या तार स्वरात म्हणाल्या, “अरे नाही रे, त्याने नाही, मी बनवला आहे नाश्ता. आपल्याकडे पुरुष माणसं कुठे जातात स्वयंपाकघरात. तो तरी कसा जाईल. मला रात्री उशिरापर्यंत झोपच…

अस्मिताची आज खूप धावपळ होत होती. सध्या तिला नोकरी आणि हॉस्पिटल अशी तारेवरची कसरत करावी लागत होती. सोबत सासूबाई होत्या, पण वयानुसार त्यांच्या पण बारीक सारीक कुरबुरी चालूच होत्या. “अगं अस्मिता, तू जा बघू आंघोळीला. मी टाकते ती भाजी फोडणीला. अगं घाबरू नकोस नाही करत झणझणीत… अमोलला नाही सांगितली आहे ना डॉक्टरांनी… तू नको काळजी करू, जा तू…” अस्मिता लगेचच आंघोळीला पळाली आणि नंतर अमोलसाठी डबा घेऊन हॉस्पिटलला गेलीसुद्धा! थोड्या वेळाने सारंग त्याच्या क्लासला गेल्यावर सरोज वहिनी अस्मिताने बनवलेल्या चहाचा कप घेऊन गॅलरीमध्ये लावलेल्या झोपाळ्यावर येऊन बसल्या. सरोज वहिनी म्हणजे श्रीमती सरोज अरुण ताकभाते. त्यांना एकुलता एक मुलगा अमोल, सून…

सारिका आणि साहिल सोहोनी यांच्या लग्नाला आता जवळ जवळ 20 वर्ष झाली. सौरभ, त्यांचा मुलगासुद्धा आता पुढच्या महिन्यात 18 वर्षांचा होईल. सासू-सासरे जाऊन आता 5- 6 वर्षं होत आली. काळाच्या पडद्याने त्याचं काम चोख केलंय. तिघेही आता त्या धक्क्यातून बाहेर आलेत. लग्नानंतर काही महिने सोडले तर, साहिल आणि सारिका यांना एकांत असा मिळालाच नव्हता. आधी आईबाबा आणि मग सौरभचे लाड आणि शिक्षण यात दोघेही व्यग्र होऊन गेले. पण आज सारिकाच्या मनात एकच विचार राहून राहून येत होता… “सगळीकडे प्रेमाचा विषय चालू आहेत. प्रेमाचा महिना म्हणून उदो उदो चालू आहे. पण मला मात्र साहिलने इतक्या वर्षांत एकदाही काही सरप्राइज म्हणून आणलं…

“रमा तोंड सांभाळून बोल. कुणाशी बोलत आहेस, त्याचा विचार तरी कर जरा! आजी-आजोबा आहेत ते तुझे… आधी सॉरी म्हण बघू त्यांना… आणि पुन्हा असं बोलायचं नाही. काय कळतंय का काही तुला?” रमा घुश्यातच होती. समीरा म्हणजे तिच्या आईने सांगूनही रमा माफी मागायला तयारच नव्हती. समीराने थोडा वेळ वाट बघून परत तेच सांगायचा प्रयत्न केला. तेवढ्यात सरोजताई मधे पडल्या, “असुदे गं समीरा. लहान आहे ती अजून. कळेल हळूहळू तिला. म्हातारपणी काय त्रास होतात, हे तिला आत्ता कसं कळणार. तू नको ओरडू तिला.” समीरा हे ऐकून चिडलीच, “घ्या! झालं? आता काय बोलणार मी यावर… नेहमीचच झालं आहे हे!” समीरा गप्प बसली अगदी…

शांतनू सगळी तयारी दिलेल्या यादीप्रमाणे घेऊन आला. पुन्हा पुन्हा काही राहिलं नाही ना ते बघून तो बाइकवर बसला. तिथूनच त्याने शाल्मलीला फोन लावला. शाल्मलीने हसतच फोन उचलला आणि त्याने काहीही बोलायच्या आत तीच बोलली, “शालू, तू सांगितल्याप्रमाणे सगळं घेतलं आहे. अजून काही नवी गोष्ट सुचली आहे का, जी आणायला हवी आहे…” हे ऐकून शांतनू खो खो हसायला लागला आणि म्हणाला, “हां हां ठीक आहे… एवढं काही चिडवायची गरज नाहीये. मी घरीच आहे आणि तुला ऑफिसमधून येताना त्रास नको म्हणून विचारलं तर गेलं कुठे?” त्यावर शाल्मली म्हणाली, “ हो रे राजा! सांगितलं तेवढं आणलं ना झालं तर मग. नेहमीच कशाला फोन…

“अगं ऐकलंस का… झाली की नाही तुझी बासुंदी बनवून? आवर पटापट. आत्ता येईल सरू…” गजाननरावांनी पेपर बाजूला ठेवून स्वयंपाकघरात प्रवेश केला. शुभदाताई हसतच म्हणाल्या, “अहो बासुंदी केव्हाच झाली आहे. आता सुनबाईंच्या आवडता ढोकळा करते आहे. काय गं चिनू तुझी आई करते का गं बासुंदी घरी? तिला माहितीही नसेल कशी बनवतात बासुंदी.” “आजी मला चांगले मार्क मिळाले ना की, आई मला छानशी पेस्ट्री बनवून देते. तुला येते का पेस्ट्री बनवता?” असं म्हणून आबांची लाडकी नात चिन्मयी आणि आबा एकमेकांच्या हातावर टाळी देतात. शुभदाताई लटके रागवत चिनूला म्हणतात, “एक रट्टा देते ये तुला. आजीची नक्कल करतेस होय.” निखिल हॉलमध्ये बसून हे सगळे…

“प्राजक्ता, गोडाचा छान मंद सुवास येतोय गं! काय बनवते आहेस एवढं? मला अगदी फिरकूही देत नाहीयेस…” शारदा ताई हॉलमधूनच आपल्या लेकीला विचारत्या झाल्या. प्राजक्ताने मात्र ताकास तूर लागू दिला नाही. जावईबापू पराग आणि नातू श्रीकर हे डबा घेऊन गेले, तरीही त्यांना आज काय बेत आहे, ते काही कळले नाही. तशी कुणकुण लागली होती, पण लेकीच्या आनंदावर त्यांना अजिबात विरजण घालायचे नव्हते. दुपारी प्राजक्ताने दोघींची पाने घेतली आणि मग आईला हाक मारली. शारदा ताईंना थोडी डुलकी लागली होती. लेकीने हाक मारल्यावर मात्र त्यांना अगदी कानकोंडलं झालं. त्यावर प्राजक्ता म्हणाली, “आई, अगं एवढं काय त्यात! या वयात लागायचीच झोप… आणि उलट बरंच…

आज माई अगदी खूशश होत्या… लाडकी लेक आणि जावई येणार होते घरी बऱ्याच वर्षांनी अमेरिकेहून, तेही अधिक महिन्याच्या मुहूर्तावर! माई म्हणजे आमच्या नानांच्या अर्धांगिनी. नाना म्हणजे मधुकर कर्वे आणि माई म्हणजे मालती कर्वे. या सुखी दाम्पत्याला एक छानशी एकुलती एक कन्या म्हणजे ईरा कर्वे. तर, आज माई खूश होत्या आणि त्या सकाळपासून नुसती तयारीच्या लगबगीत होत्या. घराची आवरसावर म्हणू नका, रांगोळी म्हणू नका, गोडधोडाचं जेवण म्हणू नका… आता वयानुसार होत नव्हतं, पण जेवढं जमत होतं तेवढं करत होत्या टुकूटुकू… दुपारी जेवण झाल्यावर सुपारी खायला बंगल्यातल्या झोपाळ्यावर बसल्या आणि भूतकाळात हरवून गेल्या. दोन वर्षांपूर्वी नाना अचानक गेले हृदयविकाराच्या झटक्याने आणि त्या…